Hơn 230 vụ tai nạn nửa đầu năm 2026, Hồng Kông kêu gọi không đi bộ trên thang cuốn

Đường sắt Hồng Kông có hơn 500 vụ tai nạn thang cuốn mỗi năm

Theo MTR, trung bình mỗi năm hệ thống đường sắt đô thị Hồng Kông ghi nhận trung bình hơn 500 vụ tai nạn liên quan đến hành khách sử dụng thang cuốn. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, con số này là 233 vụ; gần một nửa số vụ có liên quan đến hành khách cao tuổi.

Hơn 60% số vụ được ghi nhận từ đầu năm có liên quan đến việc hành khách không nắm tay vịn, đi lại hoặc mất thăng bằng trên thang cuốn, va chạm với người khác hay mang theo hành lý cồng kềnh.

Bà Cheris Lee Yuen-ling, Phó Giám đốc Khối Vận hành và Đường sắt đô thị của MTR, nhận định số vụ tai nạn gia tăng có liên quan đến lượng hành khách ngày càng lớn và xu hướng già hóa dân số. Các chương trình ưu đãi giá vé giao thông của chính quyền cũng tạo điều kiện để người cao tuổi đi lại thường xuyên hơn.

2.800 vụ tai nạn thang cuốn, 97% sự cố liên quan đến hành vi hành khách

Số liệu của MTR cũng tương đồng với bức tranh chung về an toàn thang cuốn tại Hồng Kông.

Theo Thông báo số 03/2026 do Cục Dịch vụ Cơ điện Hồng Kông (EMSD) ban hành ngày 18/6/2026, trong năm 2025, cơ quan này ghi nhận 2.765 sự cố thang cuốn thuộc diện phải báo cáo. Trong đó, 2.674 sự cố được xác định liên quan đến hành vi hành khách, tương đương 96,7% tổng số vụ.

Bên cạnh đó, 86 sự cố liên quan đến yếu tố bên ngoài và chỉ 5 sự cố được xác định bắt nguồn từ lỗi thiết bị. Năm sự cố kỹ thuật này gồm: 03 trường hợp tay vịn vận hành không đồng bộ do bộ truyền động bị lỗi; 01 trường hợp lõi thép nhô ra khỏi bề mặt tay vịn; và 01 trường hợp thang cuốn dừng khẩn cấp do rơ-le điều khiển gặp trục trặc.

Các sự cố kỹ thuật khiến bốn người bị thương, không ghi nhận trường hợp tử vong.

EMSD ghi nhận một trường hợp tử vong thuộc nhóm liên quan đến hành vi hành khách. Nạn nhân mất thăng bằng và ngã tại đoạn nghiêng của một thang cuốn chiều lên.

Mặc dù số sự cố phải báo cáo vẫn ở mức cao, tỷ lệ sự cố thang cuốn năm 2025 đã giảm 3,7% so với năm 2024. EMSD đề nghị các nhà thầu, kỹ sư, đơn vị quản lý thiết bị và người sử dụng tiếp tục phối hợp nhằm giảm tỷ lệ này trong năm 2026; đồng thời chú trọng kiểm tra tay vịn, kiểm soát chất lượng công việc và tuyên truyền cách sử dụng thang cuốn an toàn.

Theo Phó Giám đốc Khối Vận hành và Đường sắt đô thị của MTR, nhiều vụ tai nạn xảy ra khi hành khách không nắm tay vịn. Thang cuốn của MTR được thiết kế tự động dừng khi cảm biến phát hiện vật thể lạ. Nếu đang đi lại hoặc không bám tay vịn, hành khách có thể mất thăng bằng và ngã khi thang dừng đột ngột.

MTR vì vậy khuyến cáo hành khách đứng yên và nắm tay vịn trong suốt quá trình di chuyển. Những người cảm thấy không khỏe hoặc mang theo hành lý nặng, cồng kềnh được khuyên sử dụng thang máy tại nhà ga.

Từ “đứng bên phải, đi bên trái” đến “đứng ở cả hai bên”

Từ thập niên 1980, MTR từng khuyến khích hành khách thực hiện nguyên tắc “đứng bên phải, đi bên trái”. Tuy nhiên, từ năm 2024, doanh nghiệp này bắt đầu thay đổi thông điệp, vận động hành khách đứng yên ở cả hai bên thang cuốn.

MTR cho rằng cách sử dụng mới an toàn và hiệu quả hơn. Tuy nhiên, việc thay đổi một thói quen đã tồn tại hàng chục năm vẫn nhận được những ý kiến khác nhau.

Hồng Kông không phải nơi duy nhất đang tìm cách thay đổi quy tắc “đứng một bên, đi một bên”. Hàn Quốc đã công bố kế hoạch triển khai chiến dịch toàn quốc kêu gọi người dân đứng hai bên thang cuốn trong giai đoạn 2026–2030, do Bộ Nội vụ và An toàn phối hợp với Cơ quan An toàn Thang máy Hàn Quốc thực hiện.

Trong giai đoạn 2016–2025, Hàn Quốc ghi nhận 135 vụ tai nạn thang cuốn nghiêm trọng; 66,7% liên quan đến lỗi của người sử dụng và các trường hợp té ngã chiếm 77,8%. Phần lớn nạn nhân từ 65 tuổi trở lên. Một số tai nạn xảy ra khi hành khách di chuyển hoặc tránh sang bên để nhường đường, dẫn đến mất thăng bằng.

Chiến dịch của Hàn Quốc không chỉ hướng tới thay đổi hành vi và bảo đảm an toàn hành khách, mà còn nhằm hạn chế tình trạng tải trọng thường xuyên tập trung về một phía, gây hao mòn không đồng đều cho thiết bị.