Ban hành quy định thừa nhận kết quả đánh giá sự phù hợp nước ngoài

Cụ thể, theo Điều 1 Thông tư 16/2026/TT-BKHCN quy định việc ký kết và thực hiện đối với:

- Các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp (sau đây viết tắt là Hiệp định thừa nhận) giữa Việt Nam với một hoặc nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ trên cơ sở quy định của pháp luật về điều ước quốc tế.

- Các Thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp giữa tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam với tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, khu vực, quốc gia, vùng lãnh thổ được ký kết, thực hiện trên cơ sở pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế mà Việt Nam đã ký kết, thông lệ quốc tế.

1. Quy định về thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp như thế nào?

Liên quan tới vấn đề thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp, sẽ có hai hình thức thừa nhận lẫn nhau thông qua: (1) Hiệp định thừa nhận; và (2) Thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau.

Trong đó, tại Khoản 1, Điều 4 của Thông tư 16/2026/TT-BKHCN quy định về Hiệp định thừa nhận sẽ do: Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, căn cứ nhiệm vụ và quyền hạn được giao theo ngành, lĩnh vực được phân công quản lý, căn cứ yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế, chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất với Chính phủ về việc ký kết các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp.

Đối với thoả thuận thừa nhận lẫn nhau, theo quy định tại Điều 7 của Thông tư, hình thức này có thể được thực hiện theo hai cấp:

(1) Thoả thuận thừa nhận cấp Bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ: Căn cứ nhiệm vụ và quyền hạn được giao theo ngành, lĩnh vực được phân công quản lý, căn cứ yêu cầu phát triển kinh tế xã hội và hội nhập quốc tế, chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Ngoại giao đề xuất với Chính phủ về việc ký kết…

(2) Thoả thuận thừa nhận cấp tổ chức kỹ thuật:

Tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam, căn cứ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao theo lĩnh vực hoạt động đánh giá sự phù hợp, nhu cầu phát triển kinh tế xã hội, hội nhập kinh tế quốc tế và năng lực của mình, được phép ký kết thoả thuận thừa nhận với các tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, khu vực, quốc gia, vùng lãnh thổ theo quy định của pháp luật hiện hành có liên quan.

Dù vậy, thông tư cũng quy định rõ: Tổ chức đánh giá sự phù hợp được sử dụng kết quả đánh giá sự phù hợp do tổ chức đánh giá sự phù hợp khác cung cấp trên cơ sở thỏa thuận thừa nhận, nhưng phải thực hiện việc xem xét, đánh giá tính đầy đủ, phù hợp của các kết quả đó và chịu trách nhiệm về kết luận đánh giá sự phù hợp do mình đưa ra.

Đặc biệt, “thỏa thuận thừa nhận của các tổ chức đánh giá sự phù hợp không thay thế cho quyết định chỉ định của cơ quan có thẩm quyền”.

2. Quy định về thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp như thế nào?

Căn cứ theo quy định tại Điều 8 Thông tư 16/2026/TT-BKHCN quy định về thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp sẽ do Bộ, cơ quan ngang bộ quản lý ngành, lĩnh vực xem xét, quyết định việc thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp của tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, nước ngoài thuộc phạm vi quản lý nhà nước được phân công.

Khi xem xét thừa nhận đơn phương, cơ quan có thẩm quyền căn cứ các tiêu chí sau:

- Chứng chỉ công nhận và phạm vi công nhận còn hiệu lực của tổ chức đánh giá sự phù hợp đã được công nhận bởi tổ chức công nhận là thành viên ký thỏa thuận/thỏa ước thừa nhận lẫn nhau (MRA/MLA) của các tổ chức hợp tác công nhận quốc tế hoặc khu vực (Tổ chức hợp tác Công nhận Toàn cầu GACI), Tổ chức hợp tác Công nhận khu vực Châu Á Thái Bình Dương - APAC) hoặc tổ chức quốc tế, khu vực tương ứng trong lĩnh vực đặc thù.

- Tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng trong hoạt động đánh giá sự phù hợp;

- Năng lực kỹ thuật, kinh nghiệm hoạt động và mức độ tin cậy của tổ chức đánh giá sự phù hợp;

- Các yếu tố kỹ thuật khác có liên quan.

Căn cứ kết quả xem xét, đánh giá, cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp của tổ chức quốc tế hoặc nước ngoài, trong đó xác định rõ:

a) Tổ chức đánh giá sự phù hợp được thừa nhận;

b) Phạm vi, đối tượng và lĩnh vực áp dụng;

c) Tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng;

d) Thời hạn hiệu lực của việc thừa nhận (nếu có);

đ) Trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Ngoài ra, Bộ quản lý ngành, lĩnh vực tổ chức việc xem xét, đánh giá và quyết định thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp theo quy trình chuyên môn do Bộ ban hành.